Show simple item record

Biološko-pomološke osobine autohtonih sorti šljive kolekcionisanih na prostoru zapadne Srbije

dc.creatorGlišić, Ivana
dc.creatorMilošević, Nebojša
dc.creatorTomić, Jelena
dc.creatorMilinković, Mira
dc.creatorĐorđević, Milena
dc.creatorMarić, Slađana
dc.creatorRadičević, Sanja
dc.creatorPopović, Branko
dc.date.accessioned2023-11-30T08:51:19Z
dc.date.available2023-11-30T08:51:19Z
dc.date.issued2023
dc.identifier.issn1820-5054
dc.identifier.urihttps://www.casopisnvd.rs/pdf-dow/56_215-216/Journal_of_Pomology_56_215-216-1.pdf
dc.identifier.urihttps://refri.institut-cacak.org/handle/123456789/807
dc.description.abstractDuring the 2020 and 2021, the flowering phenophase and the most important characteristics of trees and fruits from fourteen in situ collected autochthonous plum genotypes grown in the area of western Serbia were investigated. The obtained results revealed that none of the collected genotypes showed low vigour, while the suckering tendency varied from low to extremely high, and yielding efficiency ranged from intermediate to good. All investigated genotypes were characterized with long blooming period with genotypes ʽŠ-GMNe/1ʼ and ʽŠ-UžK/5ʼ standing out for their very late onset of flowering. The tested genotypes had oval to elliptical fruit shape, small stone and medium flesh percentage. In terms of fruit size, the most of genotypes belonged to the small fruit group, a few were categorized as medium-sized fruit and only one genotype (ʽŠ-KrGP/2ʼ) fell into the large fruit category. Regarding the content of soluble solids, all tested genotypes showed good fruit quality. However, the genotype ʽŠ-ČaB/1ʼ stood out for having the highest levels of soluble solids, total and invert sugars indicating its distinct chemical composition.sr
dc.description.abstractRepublika Srbija obiluje autohtonim sortama i populacijama domaće šljive koje su nastale kao rezultat dugotrajne selekcije od strane čoveka, kao i od strane edafskih, klimatskih i geomorfoloških uslova karakterističnih za područje u kom su nastale. One predstavljaju ogromno nacionalno bogatstvo i prirodni resurs koji nije u dovoljnoj meri istražen, a samim tim ni upotrebljen u adekvatne svrhe. Čak šta više, sve je prisutniji trend gubitka genetičkih resursa uzrokovan prenamenom zemljišta i uvođenjem u proizvodnju novijih sorti visoke rodnosti. Rad na kolekcionisanju i proučavanju autohtonih genotipova šljive sa ciljem njihovog korišćenja u oplemenjivačkim programima i uvođenja u proizvodnju sprovodi se u Institutu za voćarstvo, Čačak od njegovog osnivanja do danas. U ovom radu su prikazani rezultati proučavanja najznačajnijih osobina stabla i ploda 14 autohtonih genotipova šljive nepoznatog porekla koji su, kao pojedinačna stabla gajena na sopstvenom korenu, in situ kolekcionisani na teritoriji Zapadne Srbije. Nazivi kolekcionisanih genotipova su formirani na osnovu geografskih odrednica (grad, opština i selo) i brojeva koji su dodeljeni prema redosledu sazrevanja. Najznačajnije osobine stabla (bujnost, tendencija ka davanju izdanaka i koeficijent rodnosti ispitani su prema metodologiji navedenoj u međunarodno priznatom deskriptoru (Descriptor List for Plum and Allied Species, IBPGR), dok su fenološke (početak i kraj cvetanja) i pomološke osobine (masa ploda i koštice, randman ploda, dimenzije i indeks oblika ploda, sadržaj rastvorljive suve materije, ukupnih i invertnih šećera, sadržaj saharoze, ukupne kiseline i pH soka ploda) ispitane korišćenjem standardnih metoda. Dobijeni rezultati su pokazali da u kolekcionisanom materijalu nema genotipova koji se odlikuju umanjenom bujnošću, dok je sklonost ka davanju izdanaka varirala od male do veoma velike. Proučavani genotipovi su tokom perioda ispitivanja (2020/21) postigli osrednju do dobru rodnost. Svi proučavani genotipovi šljive su se odlikovali dugim cvetanjem, a kod genotipova ʽŠ-GMNe/1ʼ i ʽŠ-UžK/5ʼ je uočen veoma kasni početak cvetanja. Većina kolekcionisanih genotipova se odlikovala eliptičnim oblikom ploda, sitnom košticom i srednjim randamanom ploda. Grupa genotipova sitnog ploda je bila najbrojnija, dok se nekoliko genotipova odlikovalo srednje krupnim plodom, a samo jedan genotip (ʽŠ-KrGP/2ʼ) krupnim plodom. Rezultati koji se odnose na sadržaj rastvorljive suve materije u plodu ukazuju na to da su se svi kolekcionisani genotipovi odlikovali dobrim kvalitetom ploda. U ovom pogledu prednjači genotip ʽŠ-ČaB/1ʼ u čijim plodovima je utvrđen najviši sadržaj rastvorljive suve materije, ukupnih i invertnih šećera.sr
dc.language.isoensr
dc.publisherČačak : Naučno voćarsko društvo Srbijesr
dc.relationinfo:eu-repo/grantAgreeinfo:eu-repo/grantAgreement/MESTD/inst-2020/200215/RS//sr
dc.rightsopenAccesssr
dc.sourceVoćarstvosr
dc.subjectPlant datasr
dc.subjectflowering phenophasesr
dc.subjectmorphometric propertiessr
dc.subjectchemical composition of fruitsr
dc.subjectosobine stablasr
dc.subjectfenofaza cvetanjasr
dc.subjectmorfometrijske osobinesr
dc.subjecthemijski sastav plodasr
dc.titleBiological and pomological characteristics of autochthonous plum cultivars collected in western Serbiasr
dc.titleBiološko-pomološke osobine autohtonih sorti šljive kolekcionisanih na prostoru zapadne Srbijesr
dc.typearticlesr
dc.rights.licenseARRsr
dc.citation.epage16
dc.citation.issue215-216
dc.citation.spage7
dc.citation.volume57
dc.description.otherdr Ivana Glišić, glavni i odgovorni urednik; dr Tatjana Vujović, tehnički uredniksr
dc.identifier.doi10.18485/pomology.2023.57.215_216.1
dc.identifier.fulltexthttp://refri.institut-cacak.org/bitstream/id/1927/bitstream_1927.pdf
dc.type.versionpublishedVersionsr


Files in this item

Thumbnail

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record